Era taniej, subsydiowanej sztucznej inteligencji dobiega końca. Koszty tokenów AI gwałtownie rosną, a firmy po raz pierwszy widzą prawdziwy rachunek za korzystanie z modeli językowych. TechCrunch nazwał to zjawisko „tokenpokalipsą": momentem, w którym dostawcy AI przerzucają realne koszty na klientów.
Przykłady mnożą się szybko. Uber wyczerpał swój roczny budżet na AI dla programistów już w kwietniu. Priceline odnowił kontrakt cztery do pięciu razy droższy niż poprzedni. Jedna z firm miała otrzymać rachunek na 500 milionów dolarów za model Claude, bo nie ustawiła limitów zużycia. Microsoft ogłosił przejście GitHub Copilota na rozliczenie za tokeny, co wywołało protesty programistów. Według danych przytoczonych przez TechCrunch zużycie tokenów wzrosło 18,6-krotnie na programistę w zaledwie dziewięć miesięcy, napędzane funkcjami agentowymi.
Skąd ta zmiana w kosztach AI
Powód jest prosty: dotychczasowe ceny nie pokrywały kosztów. Inwestorzy dopłacali do każdego zapytania, by przyspieszyć adopcję. Teraz, gdy Anthropic i OpenAI przygotowują się do wejścia na giełdę, presja na rentowność rośnie. Goldman Sachs prognozuje, że globalne zużycie tokenów wzrośnie 24-krotnie do 2030 roku. Branża przechodzi od „maksymalizacji tokenów" do zarządzania nimi. Linux Foundation uruchamia w lipcu Tokenomics Foundation, a startupy takie jak Pay-i czy Paid oferują śledzenie i optymalizację wydatków. Platformy Ramp, Datadog i New Relic dodają funkcje zarządzania kosztami AI.
Dla polskich firm to wyraźny sygnał ostrzegawczy. Wdrożenie AI bez kontroli zużycia może szybko zamienić się w niekontrolowany wydatek. Warto od początku ustawiać limity, monitorować zużycie tokenów i dobierać model do zadania. Tańszy model często wystarcza tam, gdzie domyślnie sięgamy po najdroższy. Automatyczny routing modeli, czyli kierowanie prostych zapytań do tańszych modeli, staje się standardem. FinOps dla AI to dziś nie moda, lecz konieczność przy każdym poważniejszym wdrożeniu.
Źródło: TechCrunch (EN) — „Is this the dawn of the Tokenpocalypse?", 7 czerwca 2026. Dane i kontekst: TechCrunch — The token bill comes due (EN).
